نگاهي به فناوري و قابليت هاي كتاب الكترونيكي
نويسنده: پارسا ستوده نيا
![]() |
منبع: بانك اطلاعات نشريات كشور
ادامه مطلب
![]() |
برنامه نشست ها و كارگاه هاي سراي اهل قلم (كارنامه نشر) در نمايشگاه بين المللي كتاب

![]() |
امروز 23 آوريل (سوم ارديبهشت) روز جهاني كتاب و كپي رايت است؛ روزي كه يونسكو از كشورهاي جهان مي خواهد به احترام كتاب، لحظه اي هم كه شده از جا برخيزند. امروز در بسياري از كشورهاي جهان جشن هاي كتاب برگزار مي شود و بسياري از آناني كه دل در گرو كتاب به عنوان محمل فرهنگي، سياسي، علمي، اقتصادي و... دارند از اين زاده هر دو دنياي كهنه و نو سخن مي گويند.
البته يونسكو بهانه هاي خوبي هم براي نامگذاري اين روز به نام كتاب دارد. امروز زادروز يا روز مرگ كساني است كه در عرصه كتاب و نوشتن مرزهاي فردي و ملي را درنورديدند و به جهان نگاه تازه اي بخشيدند. ميگل سروانتس، ويليام شكسپير، ولاديمير ناباكوف و چند نويسنده سرشناس و نه چندان ناشناس از منظر ايرانيان از اين جمله اند.
در گذشته هاي نه چندان دور مردم كاتالونياي اسپانيا به كساني كه در اين روز كتاب مي خريدند به ازاي هر كتاب يك شاخه گل رز هديه مي دادند و اين سنت در سال 1374 شمسي به تصويب نمايندگان كشورهاي عضو يونسكو رسيد و روز جهاني كتاب شد. يونسكو پيش از اين و در چند اقدام از جمله نامگذاري سال كتاب (1972) گام هاي ديگري برداشته بود.
در اين همه برنامه و تدارك هاي بي شمار، اما ما هيچ سهمي نداريم. نه اين كه نمي توانيم داشته باشيم كه نمي خواهيم. امروز مثل سال هاي رفته، بيش از صدها برنامه براي پاسداشت كتاب برپا مي شود، اما در كشور فرهنگي ما با بيش از چندين قرن پيشينه كتابت و نوشتن هيچ خبري نيست؛ نه اين كه هيچ خبري نيست، خبرهايي مي تواند باشد، اما كسي از اصل موضوع چيزي نمي داند. راستي چند نفر از مردم ما (فرهنگيان و نخبگان و اهل كتاب را مي گويم، مردم كوچه و خيابان پيشكش) براستي مي دانند روزي هم به نام كتاب در تقويم جهاني وجود دارد و اين كه براي جهان، كتاب آنچنان ارزش دارد كه روزي را به نامش كنند و برايش به پاخيزند.
و اين يعني همه تلاش هاي ما براي گسترش فرهنگ كتابخواني به چيزي در همين حد بي توجهي خلاصه مي شود و انتظار براي برداشتن گام هاي بلند براي ارتقاي فرهنگ كشور به شوخي مي ماند.
خوب است به جاي هزار برنامه پرهزينه مثل نمايش ها، همايش ها و اجلاس ها، در سال هايي كه مي تواند به اصلاح الگوي مصرف منجر شود، به فكر فرهنگ سازي و اطلاع رساني از مسائل و مشكلات فرهنگي، اقتصادي، اجتماعي و... كشور باشيم
منبع: بانك اطلاعات نشريات كشور
۲۳ آوريل
روز جهاني كتاب و كپي رايت بر همگان و به ويژه كتابداران عزيز گرامي باد.
به ياد ايام كودكي ....


تحويل كتاب امانتي بعد از 110 سال
كتابي كه افزون بر يك قرن پيش از كتابخانه اي به امانت گرفته شده بود سرانجام بازگردانده شد. به گزارش ايسكانيوز، مرد 83 ساله اي به نام "دل فنتونبايرد " يك كتاب رنگ و رو رفته را كه ديكشنري "وبستر" با جلد چرمي است به موزه ميراث فرهنگي شهر "ليان" در 10 كيلومتري "بروكويل" برد و تحويل داد. وي گفت: عمويش اين كتاب را سال 1899 از كتابخانه عمومي شهر به امانت گرفت و بعدها به "نيويورك" آمريكا رفت. با اين كه كتاب مورد نظر ، يك بار روي رودخانه يخ زده "سنت لورنس" كشيده شده بود اما وضعيت خوبي دارد و قابل استفاده است. گفتني است جريمه 9هزار دلاري، ديركرد برگرداندن ديكشنري "وبستر" كه مربوط به 110 سال مي شود بخشيده شد.
منبع: بانک اطلاعات نشریات کشور
همايش "مديريت دانش و علوم اطلاعات: پيوندها و برهمكنشها"
همايش ملي "مديريت دانش و علوم اطلاعات: پيوندها و برهمكنشها" روز 26فروردين 1388 از ساعت 8:30 الي 17:30 در سالن يوسف شريعتزاده سازمان اسناد و كتابخانه ملي جمهوري اسلامي ايران برگزار ميشود. اين همايش با همكاري پژوهشگاه اطلاعات و مدارك علمي ايران، انجمن كتابداري و اطلاعرساني ايران و سازمان اسناد و كتابخانه ملي جمهوري اسلامي ايران برگزار ميشود. براي كسب اطلاعات بيشتر در خصوص آن به وب سايت همايش مراجعه نماييد.
كتابخانه ديجيتال جهاني مي آيد
منبع: بانک اطلاعات نشریات کشور
تجهيز همه كتابخانه هاي ايران به سيستم باز
دبيركل نهاد كتابخانه هاي عمومي كشور روز گذشته در مراسم افتتاح نخستين كتابخانه RFID (سيستم باز) در كتابخانه ارغوان تهران، از راه اندازي اين سامانه در تمام كتابخانه هاي كشور تا پايان سال 89 خبر داد. راه اندازي اين سامانه در كتابخانه ارغوان، نخستين تجربه در كشورهاي در حال توسعه است.
به گزارش ايبنا، در اين مراسم منصور واعظي، دبيركل نهاد كتابخانه هاي عمومي كشور، در سخناني زمان اجراي اين پروژه را در كتابخانه ارغوان 4 ماه اعلام كرد و گفت: بر اساس سند چشم انداز نهاد كتابخانه هاي عمومي، ايران در سال 1404 بايد از نظر سرانه كتابخانه، كتاب و منابع كتابخانه اي در منطقه اول و در جهان در زمره 15 كشور نخست باشد و بهره گيري از فناوري نوينRFID گامي براي تحقق اهداف نهاد كتابخانه هاست.
واعظي افزود: هدف ما اين است كه هر يك از اعضاي 1800 كتابخانه عمومي ايران بتوانند با داشتن كارت عضويت يك كتابخانه، از خدمات ساير كتابخانه ها نيز استفاده كنند.
دبيركل نهاد كتابخانه هاي عمومي گفت: با استفاده از اين سامانه اعضاي كتابخانه ها به شكل عالمانه تر و آسان تري به منابع دسترسي مي يابند. همچنين سطح خدمت دهي كتابداران ارتقا مي يابد و به جاي انجام كارهاي اجرايي به مشاور و تقويت كننده هدف اصلي نهاد كتابخانه ها يعني مطالعه مفيد تبديل مي شود.
منبع: بانك اطلاعات نشريات كشور

دسترسي اينترنتي به كتابخانه ديجيتال، ميز مرجع الكترونيكي و خدمات تحويل مدرك سازمان کتابخانه ها٬ موزه ها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی 
با رونمايي سايت جديد سازمان كتابخانه ها، موزه ها و مركز اسناد آستان قدس رضوي امكانات و خدمات اينترنتي متنوعي نظير دسترسي به كتابخانه ديجيتال، ميز مرجع الكترونيكي و خدمات تحويل مدرك براي محققان، پژوهشگران و علاقه مندان به كتاب و كتابخواني فراهم گرديد.
رئيس اداره فناوري اطلاعات سازمان كتابخانه ها، موزه ها و مركز اسناد آستان قدس رضوي، با بيان اين مطلب گفت: وب سايت جديد سازمان كه با همكاري شركت فاوا رضوي، به صورت cms و به زبان PHP طراحي شده امكان دسترسي به خدمات ويژه مانند جستجوي منابع و تمديد و رزرو منابع از طريق صفحه اصلي سايت را امكان پذير مي كند. محمد نعيم آبادي خاطر نشان كرد: گالري تصاوير ويژه از بخش هاي مختلف مانند آثار نفيس خطي و اسنادي: اشياي موزه اي و شخصيت هاي مهم بازديد كننده كه دربرگيرنده جذابيت هاي بصري ويژه اي براي مراجعان مي باشد برخي از بخش هاي متنوع سايت جديد است. وي با بيان اينكه امكان دسترسي مراجعان به نشريه الكترونيكي سازمان با نام «شمسه» و فصلنامه علمي پژوهشي كتابداري و اطلاع رساني كه شامل اصل مقالات، جستجو و آرشيو مقالات نشريه مي باشد، در وب سايت جديد فراهم شده، افزود: همچنين از طريق سايت جديد سازمان دسترسي به پايگاه هاي مختلفي نظير پايگاه هاي كتاب هاي فارسي و عربي، پايگاه منابع ديداري شنيداري و الكترونيكي، پايگاه كتاب هاي لاتين، پايگاه كتاب هاي خطي و ... امكان پذير مي باشد.
وب سایت جدید سازمان کتابخانه ها، موزه ها و مركز اسناد آستان قدس رضوي
منبع: بانك اطلاعات نشريات كشور
سواد اطلاعاتي در كشورهاي جهان (بخش اول)
آفريقاي جنوبي
علاقه و توجه به موضوع سواد اطلاعاتي در آفريقاي جنوبي به واسطه دو عامل ، يعني تغيير شكل نظام مند آموزش در تمامي سطوح و كاربرد فزاينده فناوري تبادل اطلاعات پديد آمده است . چارچوب سياستگذاري در خصوص سواد اطلاعاتي در موسسه هاي آموزش عالي از 3 حوزه سياستگذاري ناشي مي شود كه عبارتند از : سياست هاي آموزشي؛ سياستهاي مربوط به فناوري اطلاعات و اطلاعات؛ سياست هاي مربوط به كتابخانه ها و خدمات اطلاع رساني.
واكنش دولت ها به مباحث سواد اطلاعاتي بسته به علايق اساسي هر بخش ، متغيير بوده است. مثلابخش هايي نظير ارتباطات ، تجارت و صنعت بر مشاركت اقتصادي ، شهروندي و جهت گيري هاي كلي برنامه هاي دولت براي تحقق جامعه اطلاعاتي تاكيد مي كنند . آگاهي دولت از اقتصاد مبتني بر دانش علاقه آن به ارتقاي سطح آگاهي شهروندان از مزاياي تحقق جامعه اطلاعاتي ، امروزه امري كاملااثبات شده است. دولت بر پيوند ميان فناوري اطلاعات با توسعه اقتصادي و آموزشي تاكيد فراواني دارد و خود در تعدادي از پروژه هاي ملي و بين المللي براي ترويج فناوري اطلاعات و به كارگيري آن شركت دارد. تعهد به ابعاد گوناگون سواد اطلاعاتي در بسياري از اسناد و بيانه هاي مرتبط با اين امر، آشكاراست . مثلادولت آفريقاي جنوبي در منشور فناوري اطلاعات اوكيناوا كه درنشست جي 8 در كيوشو در سال 2000 ميلادي تصويب شد مشاركت كرد. اين منشور نمايانگر همكاري ميان غني ترين كشورهاي جهان و تعدادي از كشورهاي درحال توسعه به منظور پر كردن شكاف ديجيتالي بود.
منبع: بانک اطلاعات نشریات کشور
نخستين همايش تخصصي كتابخانه ديجيتال در اهواز برگزار مي شود
نخستين همايش تخصصي كاربردي كتابخانه ديجيتال به همت كتابخانه مركزي شركت ملي مناطق نفتخيز جنوب سوم اسفند ماه امسال در محل مجتمع عالي آموزشي و پژوهشي صنعت آب و برق خوزستان برگزار مي شود.
رئيس كتابخانه مركزي شركت ملي مناطق نفتخيز جنوب در گفتگو با خبرنگار ما افزود: در اين همايش تخصصي، جامعه اطلاع رساني و مديران كتابخانه ها، مراكز اسناد و آرشيوها با مفهوم واقعي كتابخانه ديجيتال، تجارب موفق و عملياتي در اين حوزه، نرم افزارها و پرتال هاي كتابخانه اي آشنا مي شوند.
فرخ اسدي پور شناسايي مرز بين كتابخانه الكترونيك و ديجيتال، بررسي واقعيت ها و چالش هاي كتابخانه ديجيتال، معرفي يك نمونه پرتال كتابخانه اي و يك نمونه نرم افزار كتابخانه ديجيتال را از جمله اهداف اين همايش برشمرد.
وي ادامه داد: معماري كتابخانه ديجيتال، رويكردهاي جديد در اطلاع رساني، خوشه سازي در بازيابي اطلاعات و داده كاوي در اطلاع رساني از جمله محورهاي مهم نخستين همايش تخصصي كتابخانه ديجيتال است.
اسدي پوراظهار داشت: در اين همايش يك روزه شش مقاله به صورت سخنراني از سوي اساتيد گروه كتابداري و اطلاع رساني دانشگاه شهيد چمران و واحد علوم و تحقيقات دانشگاه آزاد اسلامي واحد اهواز ارائه مي شود.
منبع: بانک اطلاعات نشریات کشور
كتابخانه ملي يا قرائت خانه ملي؟
نويسنده: بهزاد كريمي
بعد از گذشت يك سالي كه قيد كتابخانه ملي را زده بودم، چند روز پيش وسوسه شدم كه دوباره سري به آن كتابخانه مدرن بزنم به اين اميد كه در اين مدت يك سال، مشكلات گذشته مرتفع شده باشد و مگر نه آنكه شعار دولت نهم مهرباني و خدمت است، گفتم شايد اين كتابخانه پرت ملي هم با محبت دولتمردان گره از كارش گشوده شده باشد. يادم مي آيد زماني كه به عضويت كتابخانه ملي در آمدم و با شگفتي اين سازه عظيم سيماني را تماشا مي كردم و مي شد گفت محو آن شده بودم، به خودم گفتم، ظاهرا اين بار فرهنگ از گوشه مظلوميت به در آمده و گوشه چشمي به آن شده است. اما با دو سه بار مراجعه اوليه به كتابخانه، همه آن توهمات ساده دلانه از ميان رفت. وقتي با هزار ذوق و شوق به كتابخانه ملي مي رفتي تا در فضايي آرام كتاب هاي مورد نظرت را به امانت بگيري و پژوهش و مطالعه ات را آغاز كني با اين جمله معروف كتابداران عزيز روبه رو مي شدي كه <كتاب ها را هنوز نچيده اند.> البته اين جمله را يكهو نمي گفتند كه قلبت بايستد بلكه ده دقيقه، يك ربعي تو را محترمانه به نشستن روي مبل چرمي شيك سبزرنگ دعوت مي كردند و بعد از آنكه حسابي در اين مدت دلت را صابون مي زدي، با دستاني خالي برمي گشتند و اين جمله زيبا را ادا مي كردند. خب ديگر، چاره اي نبود. دفتر و دستكت را با خودت آورده بودي، صبح زود از آن سر شهر راه افتاده بودي تا برسي اينجا، 20 دقيقه منتظر ميني بوس كتابخانه زير سايه پل عابر قدم زده بودي و همه اينها را به ياد مي آوردي تا به نحوي ماندنت را در كتابخانه توجيه كني. خب، چه بايد كرد؟ بهتر است بروي سراغ كتاب هاي مرجع كه در قفسه هاي كناري چيده شده اند و يك جوري سرت را با خواندن آنها گرم كني. خدا را چه ديدي شايد مطلب به دردخوري هم گيرت آمد.
منبع: بانک اطلاعات نشریات کشور
سامانه سفارش و فراهم آوري منابع كتابخانه مركزي آستان قدس رضوي رونمايي شد
در راستاي تقويت وروزآمدي بخش سفارش و فراهم آوري منابع كتابخانه مركزي آستان قدس رضوي سامانه سفارش و فراهم آوري اين كتابخانه رونمايي شد.
رئيس بخش سفارش و فراهم آوري منابع سازمان كتابخانه ها ، موزه ها و مركز اسناد آستان قدس رضوي با بيان اين مطلب گفت : اين سامانه شامل پايگاه هاي مختلفي نظير پايگاه تازه هاي كتاب فارسي و عربي ، پايگاه تازه هاي سمعي و بصري و الكترونيكي ، پايگاه تازه هاي منابع لاتين ، پايگاه خريد منابع فارسي و عربي براساس فاكتورها جهت گزارشات مالي ، پايگاه اطلاعات كتب ثبتي كتابخانه ها ، پايگاه تازه هاي نمايشگاه و پايگاه وجين منابع مي باشد. محمود انتظاري خاطرنشان كرد : اين سامانه تحت وب و براي كتابخانه هاي تحت پوشش آستان قدس رضوي است كه امكان استفاده از اينترانت يا اينترنت را دارند و هم اكنون كتابخانه مركزي و در آينده نزديك كتابخانه هاي وابسته سطح شهر مشهد و خارج از مشهد مي توانند از اين سامانه استفاده نمايند. وي با بيان اينكه اين سامانه در تسريع امور جاري بخش سفارش و فراهم آوري منابع و جلوگيري از اشتباهات احتمالي به دليل حجم بالاي خريد و تعدد كتابخانه ها ، به دليل فاصله انجام امور خدمات فني كتاب در بخش سازماندهي اطلاعات ، كمك بسيار موثري است افزود : اطلاع رساني تازه هاي خريداري شده به مراجعان وجلب رضايت ايشان از اهداف اصلي است . ايجاد پايگاه خريد و تازه هاي منابع لاتين ، تفكيك منابع عربي از فارسي جهت نتيجه گيري بهتر از آمارها و ايجاد پايگاه خريد منابع ديداري ، شنيداري و الكترونيكي از برنامه هاي در دست توسعه اين سامانه مي باشد.
منبع: بانک اطلاعات نشریات کشور
دبيركل نهاد كتابخانههاي عمومي كشور گفت: تعداد 1800 كتابخانه در كشور موجود است و بهطور متوسط، در ابتداي امسال، در هر كتابخانه، 9200 جلد كتاب داشتيم.
به گزارش خبرنگار خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، منصور واعظي در مراسم افتتاح كتابخانهي مركزي اردبيل افزود: كتابخانههاي استان اردبيل به طور متوسط 7 هزار و 900 جلد كتاب دارد كه براي رسيدن به متوسط كشوري بايستي تلاش بيشتري صورت گيرد.
وي ميزان كتابخانههاي عمومي استان اردبيل را 53 واحد اعلام و تصريح كرد: در سطح كشور ميزان فضاي كتابخانه 2 متر است كه با احداث اين كتابخانه مركزي بزرگ ميزان فضاي كتابخانه استان اردبيل و با افتتاح يك كتابخانه عمومي ديگر در چند روز آينده به 3 متر ميرسد كه از ميانگين كشوري نيز بيشتر است.
واعظي گفت: نهاد كتابخانههاي عمومي سند كتابخانهاي را طراحي كرده كه قرار است ايران جزو 15 كشور جهان از نظر كتابخانه ميزان مطالعه و منابع و كتاب باشد كه براساس اين سند برنامهي هر استان تدوين شده است كه اين برنامه در دو مقطعه 5 ساله پنجم تا 1393 و تا مقطعه 1404 سند چشم انداز قابل اجراست.
وي تصريح كرد: طبق اين سند طراحي شده تا پايان 1393، 10 كتابخانهي استاندارد ديگر بايد در استان اردبيل احداث شود و طبق برنامه 1404 كه بايستي در شهرهاي بالاي 100 هزار نفر كتابخانهي مركزي احداث شود، از استان اردبيل تنها شهر پارس آباد مسوول اين بند ميشود.
دبيركل كتابخانههاي عمومي كشور با اشاره به اختصاص نيم درصد از اعتبارات شهرداريها به انجمنهاي شهر براي هزينه شدن در كتابخانهها گفت: امروز بار اصلي بودجه ها نيز بر دوش استانداران، شهرداران و فرمانداران است.
وي تصريح كرد: امروز شهرداريها مسووليت خدماتي ندارند بلكه تكاليف قانوني فرهنگ نيز برعهدهي آنان است و اميدواريم اين فضا كه در اختيار مردم اردبيل قرار گرفت فضاي امن و آرامي را ايجاد كند تا مطالعه موضوع جدي در استان باشد.
منبع: سايت مرجع متخصصين ايران
افتتاح طرح ديجيتالي كردن كتاب هاي خطي و چاپي
كتابخانه ملي ايران طرح آزمايشي حافظه روقومي ملي را افتتاح كرد كه بر اساس آن 55 هزار كتاب خطي و چاپي با قابليت جستجو در متن روي اينترنت قرار مي گيرد.
به گزارش فارس، اين طرح دوشنبه طي مراسمي در محل كتابخانه ملي جمهوري اسـلامـي ايران به صورت آزمايشگاهي افتتاح شد. پژوهشگران مي توانند در پرتال اين طرح موضوعات مورد علاقه خود را اعم از كتاب خطي، كتاب چاپي و عكس جستجو كنند.
فعلا4000 كتاب خطي و 50 هزار كتاب چاپي به صورت تمام متن در اين پرتال قرار گرفته است و يك ميليون و 200 هزار فراداده منابع كتابخانه ملي در سايت طرح حافظه روقومي ملي قابل جستجوست.
طرح حافظه روقومي ملي كه به صورت اختصاري به <حرم» موسوم است از 2 هفته ديگر با نشاني http://haram.nlai.ir قابل استفاده است.
منبع: بانك اطلاعات نشريات كشور
در كتابي كه به زودي منتشر ميشود
محققان ايراني توليد علم در ايران و جهان را بررسي ميكنند
رتبه نخست در كشورهاي اسلامي
نگاهي به جايگاه ايران در فناوري هاي نوين
نويسنده: سيدايمان ضيابري
به نظر مي رسد در دو يا سه سال اخير، توجه نهادهاي علمي و فناوري، متخصصان، دانشمندان، استادان دانشگاه و مجلات علمي كشورمان به عبارت «ISI» بسيار بالارفته و از همين رو، اين نام را به طور مرتب در اخبار علمي و بر زبان دانشگاهيان، پژوهشگران و روزنامه نگاران حوزه فناوري مي شنويم.
برخي تصور مي كنند ISI نام يك مجله فناوري است و برخي ديگر هم اين گمان را دارند كه ISI نام يك فهرست از مجلاتي است كه با موضوع علم و فناوري منتشر مي شود. البته اين گونه نيست و ISI، كوتاه شده عبارتInstitute for Scientific Information است و «انستيتوي اطلاعات علمي» را معرفي مي كند كه توسط يك دانشمند امريكايي به نام «ايوژن گارفيلد» در سال 1960 راه اندازي شد و شركت «علوم و بهداشت تامسون» در سال 1992 آن را خريد. شركت «علوم و بهداشت تامسون»، بخشي از شركت چندمليتي تامسون است كه خبرگزاري رويترز را نيز در اختيار دارد و يكي از بزرگ ترين غول هاي چندمليتي فناوري اطلاعات محسوب مي شود.
سواد اطلاعاتي
نويسنده: سيد محسن عليمرادي
در طي دهه هاي اخير ، پژوهشگران موفق به كشف و معرفي بيش از 34 نوع سواد مفيد و مدرن شده اند كه سواد علمي با معناي مصطلح در نظام آموزشي ما ، تنها يكي از آنها محسوب مي شود. از جمله سوادهاي مفيد و مدرن مي توان به سواد فرهنگي، سواد اجتماعي، سواد سياسي، اقتصادي سواد رسانه اي، سواد اطلاعاتي، سواد كامپيوتري٬ سواد اينترنتي، سواد محيط كار و سواد خانوادگي و ... بويژه فناوري اشاره كرد كه هر يك تعريف، استاندارد ها و راهكارهاي توسعه خويش را دارند.
اصطلاح سواد اطلاعاتي بعضي اوقات ترجيحا به عنوان اطلاعات مناسب و به طور عموم به عنوان توانايي دسترسي ، ارزيابي ، سازماندهي واستفاده از اطلاعات در يك تنوع از منابع تعريف شده است براي اينكه كسي داراي سواد اطلاعاتي گردد بايد چگونگي وضوح يك موضوع يا ناحيه اي از دستورالعمل هاي مورد نياز را بشناسد. انتخاب اصطلاحات مناسبي را براي روشني مفهوم يا موضوع مطابق دستورالعمل يك خط مشي جستجو انتخاب كند كه منابع مختلف اطلاعاتي و روشهاي متنوعي كه اطلاعات را سازماندهي مي نمايد فرموله كند و داده هاي جمع شده را براي ارزيابي، تناسب، كيفيت و مفيد بودن تحليل نمايد و به طور صحيح اطلاعات را به طرف دانش سوق دهد.
منبع: بانک اطلاعات نشریات کشور
گشايش سامانه آموزش مجازي كتابداري
نخستين سامانه آموزش مجازي علوم كتابداري و اسناد در منطقه خاورميانه در محل كتابخانه ملي جمهوري اسلامي ايران گشايش مي يابد.
به گزارش فارس، مراسم چهره گشايي و آغاز به كار اين سامانه، فردا در محل كتابخانه ملي ايران برگزار مي شود.
به گزارش روابط عمومي و امور بين الملل سازمان اسناد و كتابخانه ملي جمهوري اسلامي ايران، در فاز ابتدايي اين دوره ها كه براساس سياست هاي سازمان اسناد و كتابخانه ملي درباره توسعه كمي و كيفي آموزش تخصصي كتابداري و علوم اطلاع رساني در سطح كشور و منطقه آماده شده، دو دوره «مباني كتابداري و اطلاع رساني» و «مجموعه سازي» به صورت مجازي آموزش داده مي شود.
در فازهاي بعدي اين طرح، دوره هاي آموزش از راه دور و مجازي كارشناسي ارشد علوم كتابداري و اطلاع رساني و همچنين دوره هاي مجازي علوم كتابداري ويژه كتابداران منطقه راه اندازي مي شود.
منبع: بانک اطلاعات نشریات کشور
|
مهارت در جستجوي اطلاعات فارسي از اينترنت |
محمد صابر راثي ساربانقلي
چكيده:
خط فارسي داراي مشكلات مختلفي ميباشد كه در جستجو و بازيابي اطلاعات مسائل و مشكلات فراواني را فراروي كابران اينترنت قرار ميدهد. به خصوص با رشد سريع انتشارات الكترونيكي بر روي وب در شكلهاي مختلف پايگاههاي اطلاعاتي، وبلاگ و ... و اينكه هيچ قاعده مشخص و ثابتي براي رسمالخط فارسي وجود ندارد باعث شده است كه جستجوگران مطالب فارسي با مشكلات فراواني روبرو بشوند. اين مقاله سعي دارد تا با اشاره به موارد مختلفي كه ميتواند در جستجو و بازيابي اطلاعات سرعت و دقت و جامعيت و مانعيت جستجو را بالاببرد موجب افزايش مهارت كاربران اينترنت فارسي بشود.
كليد واژه ها: اينترنت، خط فارسي، جستجو و بازيابي اطلاعات.
مقدمه
اينترنت به عنوان يك محمل اطلاعاتي عظيم، منابع اطلاعاتي را در مقياسي وسيع در دسترس مخاطبان بالقوه قرار داده است. اغلب سهولت دسترسي به منابع اطلاعاتي اعم از متن و ساير رسانهها عمدهترين مزيت اينترنت محسوب ميشود. اما اين توانايي كه هركس ناشر آثار خود باشد عواقب ناخواستهاي را نيز در پي خواهد داشت و آشكارترين معضل، آن است كه انبوهي از منابع بسيار متنوع و غير قابل مديريت را فراهم ميآورد. افزايش سريع منابع اينترنتي نيازمند يك سازماندهي مفيد و موثر است. هرچند در حال حاضر راهنماهايي براي منابع اينترنتي تهيه شده است كه براساس فايلهاي مقلوب ساخته شدهِ توسط موتورهاي جستجو و با استفاده از قابليتهاي مختلف اين موتورها از جمله : استفاده از عملگرهاي بولي، جستجوي دقيق عبارت، محدود كردن يك جستجو به بخش خاصي از ركورد (مانند عنوان ، آدرس) ، كوتاهسازي كلمات، جستجوي نزديكيابي واژهها، ايجاد محدوديت زماني و منطقهاي و زباني، و .... به جستجوي اطلاعات كمك ميكند، اما بايد تاكيد كرد كه در امر بازيابي اطلاعات از اينترنت بدون نمايهسازي نظام يافته نميتوان انتظار بازيابي مفيد و موثر را داشت. هرچند بيشتر اطلاعات موجود بر روي اينترنت به زبان انگليسي است، ولي حجم اطلاعات به زبان فارسي نيز با سرعت در حال افزايش است و كاربران به دلايل مختلفي علاقه زيادي به اطلاعات فارسي نشان ميدهند و از آنجائيكه زبان غالب در اينترنت انگليسي است جستجو به زبانهاي غير انگليسي از جمله فارسي، مسايل و مشكلات مختلفي را جداي از مشكلات عمومي اينترنت دارد.
منبع: نما (مجله الکترونیکی پژوهشگاه اطلاعات و مدارک علمی ایران)
![]() |
در دنياي پرمشغله و پرسرعت امروزه، كمتر كسي فرصت مي كند در يك گوشه خلوت و دنج بنشيند و غرق مطالعه شود. با وجود اين كه تقريباً همه از فوايد داشتن عادت مطالعه منظم آگاه هستند. اما كتاب و كتابخواني از زندگي بسياري از افراد تقريباً به طور كامل حذف شده است. ممكن است درگيري ها و مشغله هاي روزانه فرصت خواندن كتاب را تنگ كنند، اما اگر كمي سعي كنيد، حتماً مي توانيد مطالعه را حتي به مدت كم و به ميزان اندك در برنامه روزانه خود بگنجانيد.
يكي از دلايلي كه افراد تمايل چنداني به مطالعه كتاب نشان نمي دهند، تصور غلط شان از آن است. آنها اغلب فكر مي كنند كه براي مطالعه بايد روزي يكي دو ساعت وقت كاملاً آزاد داشته باشند و در مكاني خلوت و بي سروصدا بنشينند و كتاب بخوانند. در حالي كه مي توان مطالعه كتاب را به راحتي در زمان هاي مرده و تلف شده روزانه گنجاند. در اين صورت به جاي آن كه از به هدر رفتن وقت و انتظار كشيدن كلافه شويد از اوقات تان به خوبي استفاده كرده و لذت مي بريد. مطالعه فقط به معناي خواندن كتاب هاي قطور نيست. كتاب هاي جيبي، همان طور كه از اسمشان پيداست، مي توانند بدون آن كه جاي زيادي بگيرند يا وزن زيادي داشته باشند، در جيب يا كيف شما قرار بگيرند و هميشه همراهتان باشند. اگر به برنامه روزانه تان كمي دقت كنيد متوجه خواهيد شد كه همه ما بخشي از روز را فقط در حال انتظار كشيدن هستيم و كار خاصي انجام نمي دهيم. مانند زماني كه در اتوبوس، تاكسي يا مترو هستيد و به سر كار مي رويد، زماني را كه به هر دليلي در صف مي گذرانيد، زماني كه در سالن انتظار مطب دكتر هستيد، در فرودگاه و حتي زماني كه منتظريد تا مدرسه يا كلاس فوق برنامه فرزندتان تمام شود و با او به منزل برگرديد مي تواند يك فرصت طلايي براي خواندن كتاب جيبي اي باشد كه آن را هميشه همراه خود داريد.
ادامه مطلب را در لينك منبع بخوانيد.
دايره المعارف بزرگ شاعران عرب در كويت رونمايي شد![]()
مراسم رونمايي از دايره المعارف بزرگ 25 جلدي شاعران عرب، دوشنبه شب در كتابخانه مركزي شعر جهان عرب در كويت و با حضور جمعي از شاعران و استادان ادبيات عرب سراسر جهان برگزار شد. به گزارش فارس ، اين مراسم با سخنان وزير فرهنگ، هنر و ادبيات كويت آغاز شد و فوِاد سينيوره نخست وزير لبنان نيز به عنوان مهمان سخنراني كرد. دايره المعارف بيست هزار صفحه اي شاعران عرب به شاعران عرب زبان سده هاي نوزدهم و بيست ميلادي مي پردازد و دربرگيرنده منتخب سروده ها و زندگينامه هاي 8هزار شاعر عرب زبان مي باشد كه به همت و تلاش 12 ساله 500 محقق و مورخ تهيه و تدوين شده است. بخشي از آن نيز به 70 شاعر ايراني كه در قرن 19 و 20 ميلادي شعر عربي گفته اند مي پردازد. 35 هيئت از سوي موسسه آفرينش هاي ادبي عبدالعزيز البابطين كويت به منظور شناسايي شاعران عرب زبان و گردآوري آثارشان به همه كشورهاي اسلامي و اروپايي اعزام شدند و از آنها تجليل و به برخي هدايايي اهدا شد. برگزار كنندگان اين مراسم و دست اندركاران تاليف اين كتاب توضيح نداده اند كه اين شعرا و نويسندگان را عرب زبان معرفي كرده اند و يا صرفا شاعران غير عربي كه به زبان عربي شعر سروده اند. همچنين ديروز صبح سمينار علمي "گفتگوي تمدن ها، راهكار چالش هاي فراروي جهان معاصر"، در موسسه بابطين آغاز به كار كرد. در اين سمينار همچون مراسم رونمايي دايره المعارف بزرگ شاعران عرب، حداد عادل رئيس فرهنگستان زبان و ادب فارسي و وزرا و سفراي فرهنگي كشورهاي عرب و جمعي از نخبگان جهان اسلام و عرب حضور دارند. همچنين قرار است سمينار ارزيابي اشعار عربي در روزهاي آينده برگزار شود. در اين سمينار از سروده هاي ايليا ابوماضي و عبدالغفار الاخرس از پيشگامان شعر عرب در سده گذشته تجليل خواهد شد. علاوه بر حداد عادل، جمعي از استادان دانشگاه تهران و اصفهان نيز از در اين دو سمينار شركت دارند.
برنامه هاي شانزدهمين هفته كتاب
انتخاب و معرفي بهترين خبرنگاران حوزه كتاب در جشن كتاب و رسانه برتر، برگزاري دومين دوره كتاب و رسانه ملي و معرفي برترين برنامه سازان رسانه ملي در حوزه كتاب از برنامه هاي شانزدهمين دوره هفته كتاب است.
اسامي ايام شانزدهمين دوره هفته كتاب به ترتيب سه شنبه 21 آبان ماه به نام روز كتاب، پديدآورندگان و خادمان نشر، چهارشنبه 22 آبان ماه به نام روز كتاب، كودك، كار و صنعت، پنج شنبه 23 آبان ماه به نام روز كتاب، كتابخانه، كتابدار و حاميان نسخ خطي، جمعه 24 آبان ماه به نام روز كتاب، مسجد و نماز، شنبه 25 آبان ماه به نام روز كتاب، ادبيات، شعر و داستان، يكشنبه 26 آبان ماه به نام روز كتاب، مدرسه، خانواده و دانش آموز، دوشنبه 27 آبان ماه به نام روز كتاب، دانشگاه و دانشجو، سه شنبه 28 آبان ماه به نام روز كتاب، بسيج، ايثار و شهادت و چهارشنبه 29 آبان ماه به نام روز كتاب و رسانه نامگذاري شد.
شانزدهمين دوره هفته كتاب جمهوري اسلامي ايران 21 الي 29 آبان ماه سال جاري در تهران و سراسر كشور برگزار خواهد شد.
![]() |
گروه فرهنگ و هنر: رئيس كتابخانه ملي و مشاور فرهنگي رئيس جمهور گفت: با افتتاح طرح حافظه رقمي (ديجيتال) ايران در آبان ماه امسال، كاربران اينترنتي امكان دسترسي به كتاب هاي كتابخانه ملي به صورت ديجيتالي را خواهند داشت.
به گزارش مهر، علي اكبر اشعري در مراسم اختتاميه نمايشگاه طرح مهر استان خوزستان گفت: براي اين كه تمامي ايراني ها در سراسر دنيا به منابع و كتاب هاي مورد نياز خود دسترسي داشته باشند و تحقيقات و پژوهش هاي خود را با صرف كمترين هزينه و وقت انجام دهند، در حال اجراي طرح حافظه رقمي ملي هستيم كه آبان ماه سال جاري فاز اول آن افتتاح مي شود.
وي ادامه داد: كتابخانه ملي، منابع فراوان و مختلفي دارد كه همه افراد كشور قادر نيستند به آنها دسترسي داشته باشند، ولي با اجراي اين طرح كتاب هاي موجود در كتابخانه ملي به صورت رقمي در اختيار علاقه مندان قرار مي گيرد.
آقا بزرگ تهراني، معرف ابعاد مختلف تشيع
گزارشي از بزرگداشت آقا بزرگ تهراني
نويسنده: حميدرضا يونسي

انجمن آثار و مفاخر فرهنگي بنا دارد هر ماه از زحمات يكي از بزرگان انديشمند ايران اسلامي تقدير به عمل آورد. هفته گذشته نيز مراسمي با حضور انديشمندان و متفكران در يكي از سالن هاي اين انجمن به مناسبت بزرگداشت علامه آقابزرگ تهراني برگزار شد.
در اين مراسم كه با حضور حجت الاسلام والمسلمين علي اكبر رشاد، دكتر مهدي محقق، دكتر اكبر ثبوتي و فرزندان و نزديكان آقا بزرگ تهراني همراه بود، به ترتيب دكتر مهدي محقق، حجت الاسلام والمسلمين سيد محمدرضا حسيني جلالي، پژوهشگر علم الحديث در حوزه علميه قم، دكتر عبدالحسين طالعي عضو هيات علمي دانشگاه قم وتني چند، در خصوص مدارج علمي و اخلاقي وي سخن گفتند.
مهدي محقق
كتاب «الذريعه» كتاب كاملي است كه دربردارنده كوشش دانشمندان اسلامي و اشاعه دهنده فرهنگ و علوم اسلامي است. اين كتاب مورد استفاده تمام كساني است كه مي خواهند تشيع را با ابعاد مختلف آن؛ يعني ابعاد قرآني، تفسيري و احاديث و روايات ائمه معصومين ع شناخته و به آنها مراجعه كنند. در اين كتاب كوشش شده است كه در چيزي قصور نشود. در مورد آقا بزرگ تهراني تاريخ نويسان مطالب بسياري نوشته اند كه يكي از موضوعاتي كه آنها بدان توجه كردند، همين مساله فهرست نگاري است؛ مانند كتاب كشف الظنون در ميان اهل تسنن، ولي جاي چنين كتابي در ميان دانشمندان شيعه خالي بود.
اجلاس جهانی کتابداران مسلمان و پژوهشگران عرصه فناوری اطلاعات (کاملیس) با حضور کتابدارانی از ایران در کوالالامپور پایتخت مالزی برگزار می شود

به گزارش خبرنگار مهر، کتابداران ایرانی با پنج مقاله در اجلاس کاملیس امسال شرکت خواهند کرد
در بخش "گسترش منابع مطالعاتی دیجیتال با موضوع اسلام برای مطالعه و آموزش اینترنتی" آقایان و خانمها م. رشیدی، م. حسینی و ا. فاطمی با مقاله مشترک "دانشگاه اینترنتی قرآن و عترت" شرکت کرده اند
در بخش "حرکتهای جدید در کتابخانه های جهان اسلام" مهری پری رخ از دانشگاه فردوسی مشهد و پریسا خاتمیان از کتابخانه آستان قدس رضوی با مقاله ای مشترک تحت عنوان "چگونگی تحول در کتابخانه ها با استفاده از روشهای اجرایی مدیریت علمی" شرکت خواهند کرد.
در بخش "منافع متقابل" شیما مرادی و محدثه دخت عصمتی با مقاله "کتابداران ایران" حضور یافته اند
همچنین رضا کریمی از دانشگاه قم با مقاله "بررسی محتوایی سایتهای مسلمانان ایرانی" و علی حمیدی از دانشگاه اهواز با مقاله "نگاهی به منابع و مراجع تخصصی اسلامی در اینترنت" هر دو در بخش منابع اطلاعاتی اسلامی؛ مشکلات، معضلات و چالشها" شرکت کرده اند
در میان کشورهای شرکت کننده در اجلاس جهانی کتابداران مسلمان و پژوهشگران عرصه فناوری اطلاعات (کاملیس) نام کشورهای اندونزی، اردن، بنگلادش، نیجریه، پاکستان، هندوستان و میزبان (مالزی) به چشم می خورد که این کشور با 21 مقاله بیشترین سهم اعضای شرکت کننده را به خود اختصاص داده است
همایش کاملیس امسال در روزهای 25 تا 27 نوامبر 2008 (5 تا 7 آذر ماه) در کوالامپور برگزار خواهد شد
علوم کتابداری و اطلاع رسانی در جشنواره فارابی امسال
دومين جشنواره بين المللي فارابي ، آذرماه امسال ، با تقدير از آثار برگزيده در زمينه انقلاب اسلامي برگزار مي شود. معاون فرهنگي و اجتماعي وزير علوم ، تحقيقات و فناوري در نشست مطبوعاتي دومين جشنواره بين المللي فارابي گفت: سال گذشته اولين جشنواره فارابي با هدف توجه و اهميت دادن به علوم انساني براي اولين بار در ۱۰ گروه علمي در كشور برگزار شد و امسال اين جشنواره با افزودن گروه علمي كتابداري، اطلاع رساني و علوم ارتباطات و IT آذرماه برگزار مي شود. محمد باقر خرمشاد گفت: در جشنواره امسال به مناسبت سي امين سالگرد پيروزي انقلاب اسلامي بخش ويژه به آثار مربوط به انقلاب اسلامي اختصاص دارد. وي با بيان اين كه تاكنون هزار اثر داخلي و ۲۰۰ اثر خارجي به دبيرخانه جشنواره رسيده است، گفت: در جشنواره امسال آثار ارسالي مربوط به ۱۰ سال گذشته مورد بررسي قرار مي گيرد و در جشنواره سال هاي آينده اين اعتبار كاهش مي يابد به طوري كه در نهايت آثار همان سال براي شركت در جشنواره ارزيابي مي شود.
منبع: بانک اطلاعات نشریات کشور
نگهداري كهن ترين نسخه خطي فارسي در كتابخانه ملي وين
رئيس انستيتو ايران شناسي فرهنگستان علوم اتريش گفت: قديمي ترين و كهن ترين نسخه خطي فارسي متعلق به سال 447 هجري قمري در كتابخانه ملي وين نگهداري مي شود. به گزارش فارس ، برت فراگنر در روز بازگشايي همايش نسخه شناسي فارسي در وين، گفت: نسخه هاي خطي موجود فارسي منابع ارزشمندي هستند كه شناخت همه جانبه آنها به درك بهتر از آثار مكتوب فارسي كمك مي كند. همايش نسخه شناسي فارسي از سوي انستيتو ايران شناسي اتريش و با همكاري مركز پژوهش ميراث مكتوب ايران در حال برگزاري است.
منبع: بانک اطلاعات نشریات کشور